Zie de fantastische woordenlijst samengesteld door André Dumont
http://home.planet.nl/~dumon002/woordenboek/alfa.html
 
 
 
De volgende eigen woordenlijst heeft als voordeel dat het alleen maar de woorden betreft die in
de getranscribeerde en uitgeschreven teksten op deze site voorkomen.
 
 
A
accordeert                               accorderen;overeenstemmen overeenkomen
acten ende actitaten                 actitaten synoniem van acten
actum uts                                afkorting van actum ut supra
actum ut supra                         akte als boven
propriam                                 eigen
ad probandum
ad proxima                               tot de volgende
admitteren                              toelaten, toegang verlenen
affuesen                                 afwezen, afwezigheid
afterstal                                 schuld, achterstand
aftreden                                  terugtreden, terugnemen, verlaten
afuest                                   afgewezen
alienatie                                vervreemding
allegerende                           allegeren; als bewijs in een proces aanvoeren, aanhalen, aanvoeren
anpaert                                 aandeel
appellatie                              hoger beroep
anervinge                              erven
 
B
baer                                     Het accoord door de baarsluijden gemaakt
baersluijden                           meestal 2 personen, aangesteld door de rechtbank of daartoe verzocht door de partijen
                                           zelf, om een, bindend voorstel te doen om daarmee een conflict in der minne op te lossen.
begeren bode en consent        De koper van een goed begeert omroeping van een koop 'over de waer' en 'om de kerk' zodat
                                          belanghebbenden de koop kunnen overnemen door 'nijaer' of bezwaren met een 'verspiering'
                                           en de koper vraagt het consent, ofwel, de toestemming van de rechtbank voor de koop.
benefitien                             voordeel, inkomsten uit kerkelijke goederen
beroerende                            betreffende
ad probandem
 
C
cauerende de rato                 optredende naar verhouding.
                                          b.v een man caueert de rato voor zijn vrouw: hij spreekt in haar naam voor haar aandeel
                                          borgtocht onderpand, zekerheid
cautio                                   waarborgsom, borgtocht
coep                                     koop
competeren                            toebehoren, toekomen, eigenaar zijn van
comprehenderen                     begrijpen, bevatten
condempneren                       condemneren, veroordelen
consent                                bewilliging, toestemming
considereren                          overwegen
convent                                klooster
 
D
decerneren                                  onderscheiden, bestemmen, verlenen
denuntiatie                                  aanzegging
denuntieren                                 aanzeggen
diminutien                                   verminderingen
    
 
E
expresse hypotecatie                     te onderpand stellen d.m.v. hypotheek
eijnssen                                      oppervlakte maat. 1 pondemaat is 20 eijnsen
 
F
finem litis                                  tot het einde van het proces
fuegen                                      in fuegen, in voegen als, op die manier
 
G
geabsolueert                              vrijgesproken
gecondemneert                           veroordeeld
gereseruiert                                gereserveerd
geschut                                      vast zetten, blokkeren
gesien ende visiteert                     gelezen en bekeken
gesustineert                               staande gehouden
gewandelt                                  ruil
gueden                                       goederen 
 
H
heerscippe                                       grondheer, lantheer
hemluijden                                      zij, die mensen
henluijden
hinc inde                                       van beide kanten
 
horentgis                                       een bepaalde gulden
huijrtallen                                      contractueel aantal huurjaren
 
I
impetrant                                      verwerver, verkrijger, verzoeker, eiser, hij die iets verkrijgt
in contrarium sustineren                   daarentegens vasthoudende aan
indemne                                        gevrijwaard ( te houden)
indemniteijt                                   vrijwaren van schade, schadeloosheid, vrijhouding
in finem litis                                   tot het einde van de rechtzaak
injurien                                         injurie; onrecht, ongelijk, hoon, belediging
interlocutorie sentencie                   tussentijdse uitspraak
inthimeren                                    aankondigen, ontbieden
 
J
juramente calumnie                         Eed op de ziel afgenomen
 
K
 
L
libel                                              geschrift, aanschrijvend, pleitgeschrift, pamflet, schotschrift, smaadschrift
                                                    ook; klein geschrift, aanhangsel
libel intra ludem
libelleren                                       op schrift stellen van een processtuk
 
M
masticiert                                                                            
mitter
moderatie
moeije
mombers
montschippe                                    curatorschap, ook wel voormond
mullitatie
mijts
 
N
neffens                                         uit naam van
nopens                                          betreffende
numereert                                      tellen
nijaer                                            Het recht om een bepaalde koop over te nemen als familielid van de verkoper,
                                                   als hijpotheek verstrekker, of als naastleger
nijet                                              niet
 
O
onderholden                                    onderhouden, nakomen
ontscheijden                                    scheiden, verdelen bij erfenis
ordinaris                                          gewoonlijk
ordineren                                         beschikken
 
P
pene van contumatie                        Diegenen die een rechtzaak aanspanden maar zelf niet op kwamen dagen werden
                                                     in contumatie gesteld. D.w.z. dat zij de rechtzaak verloren en schade moesten betalen.
placaet                                           aanplak biljet
posses                                            eigendom
preemptoir
principael conpensieren
procuratrix
pronunceert
 
Q
questie                                         kwestie
 
R
de rato cauerende                           naar verhouding optredende voor 
reale executie                                 uitoefening van recht
relaes
remitteren                                        overzetten, overmaken, kwijtschelden
renten
renunceren                                     afzien van
reseruerende                                   reserveren, aanhouden
reuersael
 
S
salff
schut
scortinge ende schelinge
scuddinge
senatus consulto velliano
sententie finael
steedt ende fast onderholden
submitterende
substituijt
 
T
te houe gemaeckt
ten relaes
trecht
 
U
 
V
vauerende impetranten
verspieren
voermonden
vuijten
vuijten huijsinge koe ende quick soe
 
W
wandelbrief                                         ruil acte van landen
wes
 
X
 
Y
ijthen
 
Z
zalffste
zo veel haer te nae gaet
 
 
 
-----------------                  textverlies                                  Er is veel vocht en tijd schade in een groot aantal boeken
(text)                               textaanvulling                             waarschijnlijke aanvulling bij textverlies of ommissies
xxxxxxx                           text onleesbaar                          text onleesbaar of doorgehaald
??                                    onbekend  / volgt later                vooralsnog onbekend woord of uitdrukking.                    
actum uti                          actum vt infra                            acte als volgt
b. b. consent                     begeert boden consent               begeert bod uit te brengen en vraagt toewijzing van het gerecht
b. b. ende consent             begeert boden ende consent       dito
over hoegh en leegh          over hoog en laag                      koop in onverdeeld goed, een deel in het geheel.
gued ende quaed               goed en slecht                           koop zolas het is, met goed en slecht
naer eer en feer                naar eer en feer                        zo als men het kent. naar beste weten.
                                                                                       Vaak gebruikt voor de bekende maar niet gemeten oppervlakte
Het gerecht wijst consent    Het gerecht geeft toestemming   Het gerecht geeft toestemming voor de koop
de rato cauerende              de rato caverende                     Naar verhouding (van recht of aandeel) optredend
Nijaer                               voorkeursrecht bij koop             voorkeur als bloed (familie) naasligger of hijpotheekhouder
tnijaer                               Het nijaar
verspieren                         De koop bezwaren                     Aantekenen van recht van overpad, of huurrecht etc.
afgetreden                         Terugnemen                             Een nijaer verzoek terugnemen
bewandelen                        ruilen                                       Ruilen van landen
decerneren                         besluit                                      Het gerecht decerneert (besluit) het volgende.....................
delibereren                         overleggen/overwegen              Na uitvoerige deliberatie (overweging) besluit het gerecht.....
gecoft                                gekocht
geconsenteert
masticeren
 
 
ouer                                  over                                        u=v
pondematen                       oppervlakte eenheid                 1 hectare is 3,675 pondmaat (Skrok/Hennaard rond 1650)
                                                                                       deze maat kan verschillen naar plaats en tijd
pronunceren
salff
 
succumberen
vp                                     op
 
ijtlicke                               ettelijke
 
vn.                                   voornoemd
dr.                                    dochter
 
 
 
 
v.s.                                  voorschreven
zn.                                   zoon